16 март кӣ ба дунё омад ва он рӯз чӣ шуд?

16 март кӣ ба дунё омад ва он рӯз чӣ шуд?

👉 РӮЗҲОИ ИД:

🌏 Рӯзи байналмилалии мошинҳои варзишӣ.
🌏 Як рӯз бе селфи.

🔹 ИДҲОИ МИЛЛӢ:

🇵🇭 Филиппин – Рӯзи шаҳри Давао.
🇮🇳 Ҳиндустон – Рӯзи миллии эмкунӣ.
🇱🇻 Латвия – Рӯзи ёдбуди легионерҳо.
🇱🇹 Литва – Рӯзи қочоқчиёни китоб.
🇺🇸 ИМА – Рӯзи миллии панда.
🇰🇿 Қазоқистон – Рӯзи Гвардияи ҷумҳуриявӣ.

👉 Чорабиниҳо:

– 870 – Калисои православӣ ва иерархия дар Булғористон таъсис ёфт.
– 1521 – Маллоҳи португалӣ Фернан Магеллан ҳангоми нахустин сафари худ ба соҳилҳои Филиппин расид.
– 1565 – Филиппинҳо ва испаниҳо дар маросими Сандуго бародаранд.
– 1660 – Парлумони дарозмуддати Англия пас аз нишасти 20 сол пароканда карда шуд.
– 1802 – Академияи ҳарбӣ дар Вест Пойнт бо қарори Конгресси ИМА таъсис дода шуд.
– 1867 – Богбони фаронсавӣ Ҷозеф Монниер патенти оҳану бетониро гирифт, ки маводи асосии сохтмони биноҳои баландошёна гардид.
— 1921 — РКП(б) баста шудани X сезд; Оғози гузариш ба НЭП.
— 1921 — дар байни РСФСР ва Туркия шартномаи дустй ва бародарй баста шуд.
— 1921 — СССР дар Лондон шартномаи тичоратиро бо Британияи Кабир имзо кард.
– 1924 – Италия шаҳри Фиумеро ҳамроҳ кард.
– 1926 – Конструктори амрикоӣ Роберт Годдард аввалин мушаки моеъро бомуваффақият озмоиш кард.
– 1935 – Олмони фашистӣ даъвати артишро ҷорӣ кард, ки дағалона вайрон кардани шартҳои Шартномаи Версал буд.
– 1935 – Вермахт дар Олмон таъсис дода шуд.
– 1936 – аввалин мошини сабукрави шӯравӣ – лимузини М-1 аз конвейери заводи автомобилсозии Горький бароварда шуд.
– 1945 – оғози амалиёти нерӯҳои фронтҳои 3 ва 2 Украина дар Вена.
– 1962 – Никита Хрущев эълон кард, ки СССР мушаки байниқитъавӣ дорад.
– 1968 – Нерӯҳои ИМА дар ҷараёни ҷанги Ветнам деҳаи Милай (Сонгми) дар Ветнамро хароб карданд.
– 1976 – Конфронси байналмилалии Ямайка. Созишномаи системаи нави валютаи чахонй имзо карда шуд.
– 1988 – Дар ҷараёни ҷанги Эрону Ироқ нерӯҳои ҳавоии Ироқ ба шаҳри Ҳалабҷа ҳамлаи кимиёвӣ анҷом дода, ҳазорон курдро куштанд.
– 1992 – Узбакистон бо Мексика, Гурҷистон ва Юнон равобити дипломатӣ барқарор кард.
– 1995 – Арманистон ва Русия созишнома дар бораи нигоҳ доштани нерӯҳои Русия дар Арманистонро имзо карданд.
– 1995 – Ислоҳоти 13-ум ба Конститутсияи ИМА дар Миссисипи ба тасвиб расид – ғуломӣ расман ғайриқонунӣ эълон карда шуд.
– 2014 – Референдум оид ба мақоми сиёсии Қрим баргузор шуд.

👉 РӮЗҲОИ ТАВАЛЛУД:

– 1740 – Якоб Швепп (1821) – ихтироъкори ҳаваскор, тоҷир, соатсоз ва шустушӯи олмонӣ.
– 1751 – Ҷеймс Мадисон (1836) – 4-умин президенти ИМА (1809-1817).
– 1787 – Георг Симон Ом (1854) – физики олмонӣ.
– 1839 – Франсуа Салли-Продом (1907) – шоири фаронсавӣ, барандаи Ҷоизаи 1-уми Нобел дар бахши адабиёт (1901).
– 1851 – Мартин Бейеринк (1931) – микробиолог ва ботаники Голландия, яке аз асосгузорони микробиологияи клиникӣ ва вирусология.
– 1853 – Генрих Кайзер (1931) – физики олмонӣ, ки мавҷудияти гелийро дар атмосфераи замин кашф кардааст.
– 1859 – Абдулахад (1911) – њокими аморати Бухоро (1885-1910), писари амир Музаффар.
– 1859 – Александр Попов (1906) – физики рус, ихтироъкори радио.
– 1884 – Александр Беляев (1942) – нависандаи фантастикаи шӯравии рус.
– 1906 – Тамарахоним (1991) – Ҳунарпешаи халқии Ӯзбекистон, яке аз асосгузорони рақси касбии ӯзбек.
– 1915 – Кунихико Кодайра (1997) – математики ҷопонӣ.
– 1918 – Фредерик Рэйнс (1998) – физики амрикоӣ, барандаи Ҷоизаи Нобел (1995).
– 1930 – Нуриддин Шукуров (1995) – олими адабиёт, ходими шоистаи илми Узбакистон.
– 1959 – Йенс Столтенберг – 13-ум ва феълии Дабири кулли НАТО (аз соли 2014).
– 1967 – Богдан Титомир – сарояндаи попи рус, раққоса, диджей, барандаи телевизион.
– 1968 – Дэвид Макмиллан – кимиёгари шотландӣ, барандаи Ҷоизаи Нобел (2021).
– 1976 – Чжу Чен – зани шатранҷбози чинӣ, қаҳрамони 9-уми ҷаҳон.