[:ru]Праздники, события, история 14 декабря
👉 ПРАЗДНИКИ:
🌏 Международный день обезьяны.
🔹 НАЦИОНАЛЬНЫЕ ПРАЗДНИКИ:
🇺🇦 Украина – День памяти жертв Чернобыльской катастрофы.
🇯🇵 Япония – День памяти сорока семи ронинов.
🇺🇸 США – День штата Алабама.
🇧🇩 Бангладеш – День казненных интеллектуалов.
🇷🇺 Россия – День башкирского языка.
🇮🇳 Индия – Национальный день энергосбережения.
🇹🇲 Туркменистан – День работников нефтяной промышленности и геологии.
👉 СОБЫТИЯ:
– 835 – «Заговор сладкой росы» в империи Тан провалился.
– 1420 – Большая группа послов, отправленных Шахрухом во дворец китайского императора Чжу-Ди, достигла китайской столицы Ханбалыка (ныне Пекин).
– 1542 – Мария Стюарт была провозглашена королевой Шотландии всего через 6 дней после своего рождения.
– 1799 – Умер Джордж Вашингтон, первый лидер Соединенных Штатов.
– 1875 – Мулла Ишак Мулла Хасан Оглу, объявивший себя ханом под именем «Пулат-хан», прибыл из Маргилана в столицу ханства, Коканд.
– 1896 – Запущено метро Глазго.
– 1900 – Опубликована теория квантовой механики.
– 1911 – Амундсен достиг Южного полюса.
– 1913 – Греция официально аннексировала остров Крит.
– 1918 – Карл Фридрих отрекся от престола Финляндии. — 1939 — СССР исключен из Лиги Наций.
— 1942 — Крушение самолета АНТ-20 под Ташкентом. 36 жертв.
— 1943 — Решением Политбюро Центрального комитета Всесоюзной коммунистической партии (большевиков) утвержден государственный («сталинский») гимн СССР.
— 1955 — В ООН приняты Австрия, Албания, Болгария, Иордания, Ирландия, Испания, Италия, Камбоджа, Лаос, Ливия, Непал, Португалия, Румыния, Финляндия, Цейлон, Венгрия.
— 1960 — Столкновение греческих и югославских нефтяных танкеров в Стамбульском проливе. В трагедии погибли 52 человека. Тонны нефти, вылившиеся в море, горели 52 дня.
— 1974 — Крушение самолета Як-40 в Бухаре. 7 жертв.
— 1988 — 24-часовая массовая забастовка в Испании.
– 1990 – Каракалпакстан, входивший в состав Узбекистана с 1936 года, провозгласил свой государственный суверенитет.
– 1992 – Утвержден Государственный флаг Республики Каракалпакстан.
– 1995 – Подписано Дейтонское соглашение.
– 2004 – Открыт самый высокий в мире транспортный мост, виадук Мио.
– 2008 – В Москве и Санкт-Петербурге прошли «Марши диссидентов».
– 2012 – Массовое убийство в школе Сэнди-Хук.[:uz]14-dekabr bayramlar, voqealar, tarix
👉 BAYRAMLAR:
🌏 Xalqaro maymunlar kuni.
🔹 MILLIY BAYRAMLAR:
🇺🇦 Ukraina – Chernobil halokatchilari kuni.
🇯🇵 Japan – Qirq yetti Roninni xotirlash kuni.
🇺🇸 AQSh – Alabama shtati kuni.
🇧🇩 Bangladesh – Qatl qilingan ziyolilar kuni.
🇷🇺 Rossiya – Boshqird tili kuni.
🇮🇳 Hindiston – Milliy energiya tejash kuni.
🇹🇲 Turkmaniston – Neft sanoati va geologiya xodimlari kuni.
👉 VOQEALAR:
– 835 – Tan imperiyasida “Totli shudring fitnasi” muvaffaqiyatsiz yakunlandi.
– 1420 – Shohrux Xitoy imperatori Chju-Di saroyiga yuborgan katta elchilar guruhi Xitoy poytaxti Xonbaliq (xozirgi Pekin) shahriga yetib bordilar.
– 1542 – Mariya Styuart tugilganiga atigi 6 kun bo’lganida Shotlandiyaning qirolichasi deb elon qilindi.
– 1799 – AQShning birinchi yetakchisi Jorj Vashington hayotdan ko’z yumdi.
– 1875 – “Po’latxon” nomi bilan o‘zini xon deb e‘lon qilgan Mulla Is‘hoq Mulla Hasan o‘g‘li Marg’ilon shahridan xonlikning poytaxti Qo’qon shahriga keldi.
– 1896 – Glazgoda metropoliten ishga tushdi.
– 1900 – Kvant mexanikasi ta’limoti nashrdan chiqdi..
– 1911 – Amundsen Janubiy qutbga yetib bordi.
– 1913 – Gretsiya Krit orolini rasman anneksiya qildi.
– 1918 – Karl Fridrix Finlyandiya taxtidan voz kechdi.
– 1939 – SSSR Millatlar Ligasidan chiqarildi.
– 1942 – Toshkent yaqinida ANT-20 halokatga uchradi. 36 ta qurbon.
– 1943 – SSSR Davlat (“Stalin”) madhiyasi Butunittifoq Kommunistik partiyasi (bolsheviklar) MK Siyosiy byurosi qarori bilan tasdiqlandi.
– 1955 – Avstriya, Albaniya, Bolgariya, Iordaniya, Irlandiya, Ispaniya, Italiya, Kambodja, Laos, Liviya, Nepal, Portugaliya, Ruminiya, Finlandiya, Seylon, Vengriya BMT ga qabul qilindi.
– 1960 – Istanbul bo’g’ozida yunon va Yugoslav neft tankerlari to’qnashib ketdi. Fojiada 52 kishi halok bo’ldi. Dengizga to’kilgan tonnalarcha neft 52 kun davomida yonib turdi.
– 1974 – Buxoroda Yak-40 samolyotining halokati. 7 ta qurbon.
– 1988 – Ispaniyada 24 soatlik ommaviy ish tashlash.
– 1990 – 1936-yildan O’zbekiston tarkibida bo’lgan Qoraqalpog’iston o’z davlat suverenitetini e’lon qildi.
– 1992 – Qoraqalpog‘iston Respublikasining Davlat bayrog‘i tasdiqlandi.
– 1995 – Deyton kelishuvi imzolandi.
– 2004 – Dunyodagi eng baland transport ko‘prigi – Miyo Viadugi ochildi.
– 2008 – Moskva va Sankt-Peterburgda “Dissidentlar marshi” bo’lib o’tdi.
– 2012 – Sandi-Xuk maktabidagi ommaviy qotillik.[:en]December 14 holidays, events, history
👉 HOLIDAYS:
🌏 International Monkey Day.
🔹 NATIONAL HOLIDAYS:
🇺🇦 Ukraine – Chernobyl Disaster Victims Day.
🇯🇵 Japan – Forty-seven Ronin Memorial Day.
🇺🇸 USA – Alabama State Day.
🇧🇩 Bangladesh – Day of the Executed Intellectuals.
🇷🇺 Russia – Bashkir Language Day.
🇮🇳 India – National Energy Conservation Day.
🇹🇲 Turkmenistan – Oil Industry and Geology Workers Day.
👉 EVENTS:
– 835 – The “Sweet Dew Conspiracy” in the Tang Empire failed.
– 1420 – A large group of ambassadors sent by Shahrukh to the palace of the Chinese Emperor Zhu-Di reached the Chinese capital of Khanbalyk (now Beijing).
– 1542 – Mary Stuart was proclaimed Queen of Scotland just 6 days after her birth.
– 1799 – George Washington, the first leader of the United States, died.
– 1875 – Mulla Ishaq Mulla Hassan oglu, who declared himself khan under the name “Pulat Khan”, arrived from Margilan to the capital of the khanate, Kokand.
– 1896 – The Glasgow metro was launched.
– 1900 – The theory of quantum mechanics was published..
– 1911 – Amundsen reached the South Pole.
– 1913 – Greece officially annexed the island of Crete.
– 1918 – Carl Friedrich abdicated the throne of Finland.
– 1939 – The USSR was expelled from the League of Nations.
– 1942 – ANT-20 crashed near Tashkent. 36 victims.
– 1943 – The State (“Stalin”) anthem of the USSR was approved by the decision of the Politburo of the Central Committee of the All-Union Communist Party (Bolsheviks).
– 1955 – Austria, Albania, Bulgaria, Jordan, Ireland, Spain, Italy, Cambodia, Laos, Libya, Nepal, Portugal, Romania, Finland, Ceylon, Hungary were admitted to the UN.
– 1960 – Greek and Yugoslav oil tankers collided in the Istanbul Strait. 52 people died in the tragedy. Tons of oil spilled into the sea burned for 52 days.
– 1974 – Yak-40 plane crash in Bukhara. 7 victims.
– 1988 – 24-hour mass strike in Spain.
– 1990 – Karakalpakstan, which had been part of Uzbekistan since 1936, declared its state sovereignty.
– 1992 – The State Flag of the Republic of Karakalpakstan was approved.
– 1995 – The Dayton Agreement was signed.
– 2004 – The world’s highest transport bridge, the Mio Viaduct, was opened.
– 2008 – The “Dissident March” was held in Moscow and St. Petersburg.
– 2012 – The Sandy Hook School massacre.[:tj]Идҳо, рӯйдодҳо, таърих 14 декабр
👉 Идҳо:
🌏 Рӯзи байналмилалии маймунҳо.
🔹 Идҳои миллӣ:
🇺🇦 Украина – Рӯзи қурбониёни фалокати Чернобил.
🇯🇵 Ҷопон – Рӯзи ёдбуди чилу ҳафтуми Ронин.
🇺🇸 ИМА – Рӯзи иёлати Алабама.
🇧🇩 Бангладеш – Рӯзи зиёиёни қатлшуда.
🇷🇺 Русия – Рӯзи забони бошқирдӣ.
🇮🇳 Ҳиндустон – Рӯзи миллии сарфаи энергия.
🇹🇲 Туркманистон – Рӯзи коргарони саноати нафт ва геология.
👉 ЧОРАБИНИҲО:
– 835 – “Савганди шабнами ширин” дар Империяи Тан ноком шуд.
– 1420 – Гурӯҳи калони сафирон, ки Шоҳрух ба қасри императори Чин Чжу-Ди фиристода буд, ба пойтахти Чин – Хонбалик (ҳоло Пекин) расиданд.
– 1542 – Мэри Стюарт ҳамагӣ 6 рӯз пас аз таваллудаш маликаи Шотландия эълон шуд. – 1799 – Ҷорҷ Вашингтон, аввалин раҳбари Иёлоти Муттаҳида, вафот кард.
– 1875 – Мулло Исҳоқ Мулло Ҳасан оғлӣ, ки худро бо номи “Пӯлотхон” хони худ эълон кард, аз Марғилон ба пойтахти хонӣ, Қӯқанд, омад.
– 1896 – Метрои Глазго ба кор андохта шуд.
– 1900 – Назарияи механикаи квантӣ нашр шуд..
– 1911 – Амундсен ба Қутби Ҷанубӣ расид.
– 1913 – Юнон расман ҷазираи Критро ба худ ҳамроҳ кард.
– 1918 – Карл Фридрих аз тахти Финландия даст кашид.
– 1939 – СССР аз Лигаи Миллатҳо хориҷ карда шуд.
– 1942 – Ҳавопаймои АНТ-20 дар наздикии Тошканд суқут кард. 36 қурбонӣ.
– 1943 – Суруди давлатии (“Сталинӣ”) ИҶШС бо қарори Бюрои сиёсии Кумитаи Марказии Ҳизби коммунистии умумииттифоқ (болшевикон) тасдиқ карда шуд.
– 1955 – Австрия, Албания, Булғористон, Урдун, Ирландия, Испания, Италия, Камбоҷа, Лаос, Либия, Непал, Португалия, Руминия, Финландия, Сейлон, Маҷористон ба СММ қабул карда шуданд.
– 1960 – Дар гулӯгоҳи Истанбул киштиҳои нафткаши Юнон ва Югославия бархӯрд карданд. Дар ин фоҷиа 52 нафар кушта шуданд. Тоннаҳо нафти ба баҳр рехташуда 52 рӯз сӯхтанд.
– 1974 – Суқути ҳавопаймои Як-40 дар Бухоро. 7 қурбонӣ.
– 1988 – Корпартоии оммавии 24-соата дар Испания.
– 1990 – Қарақалпоқистон, ки аз соли 1936 инҷониб қисми Ӯзбекистон буд, истиқлолияти давлатии худро эълон кард.
– 1992 – Парчами давлатии Ҷумҳурии Қароқалпоқистон тасдиқ карда шуд.
– 1995 – Созишномаи Дейтон имзо шуд.
– 2004 – Пули нақлиётии баландтарини ҷаҳон, Виадукти Мио, кушода шуд.
– 2008 – Дар Маскав ва Санкт-Петербург “Раҳпаймоии норозиён” баргузор шуд.
– 2012 – Қатли оммавии мактаби Сэнди Ҳук.[:]